آگهي در فضا/مرتضي اسلامزاده
بدون شك، يكي از پرهزينهترين سازمانها در كشورهاي صاحب صنعت فضا، سازمانهاي فضايي هستند
و به همين دليل بودجه اختصاص داده شده به اين سازمانها همواره در حال افزايش است و در اين ميان سازمان فضايي روسيه، شايد انعطافپذيرترين سازمان فضايي در جهان باشد كه ميخواهد بخشي از هزينههاي اين صنعت را با فرستادن افرادي همچون «انوشه انصاري» اولين فضانورد ايراني و «ماركوس پونتس» دانشمند برزيلي به فضا و دريافت بيست ميليون دلار بودجهاي چشمگير براي خود تامين كند. اما يكي از مهمترين راههاي تهيه مخارج نه تنها در علوم فضايي كه در تمامي امور، آگهيهاي تبليغاتي هستند؛ آگهيهاي سودآوري كه بسياري از شركتها را از هزينه خدمات شركتها بينياز كرده است. نمونه بارز آن شركتهاي «گوگل»، «ياهو» و... هستند كه سودهاي سرشاري را از محل آگهيهاي تبليغاتي ميبرند. بر همين اساس، سازمان فضايي روسيه نيز جهت جذب آگهي پيشقدم شده و درصدد است تا از اين راه براي خود درآمدي را حاصل كند. جالب اينجاست كه هزينه صنعت فضايي روسيه، به مراتب كمتر از سازمان فضايي ايالات متحده «ناسا» است. اما ناسا در مقابل كسب درآمدها از خود مقاومت نشان داده است و بايد ديد چه زماني كوتاه خواهد آمد و به نصب آگهي و فرستادن «توريست» به فضا اقدام خواهد كرد؟
خانم «والريا نيل» مديركل امور موزه هوانوردي و فضايي ايالات متحده واقع در واشنگتنديسي ميگويد: «احتمالاً دورترين مكان براي قرار دادن محصولات آگهيدهندگان، فضاست. هر چيزي كه به فضا فرستاده شده، ارزش بيشتري را يافته است». وي ميافزايد: «با نگاهي به بازار جمعكنندگان آثار پرارزش و عملكرد موزهها در گردآوري اشيايي كه به فضا ارسال شدهاند، ميتوان به اين موضوع پيبرد».
در سال 1985 ميلادي «كوكاكولا»و «پپسي كولا» سازندگان نوشابههاي غيرالكلي (Soft Drink) به دنبال موافقت سازمان ملي فضانوردي ايالات متحده (ناسا) جهت آزمايش زيستپذيري نوشابههاي گازدار در فضا، فرصت را غنيمت شمرده و به رغم قوانين سختي كه مانع رقابت آنها بود، دست به كاري شدند كه «ارزيابي دستگاههاي توزيعكننده نوشابههاي گازدار» ناميده شد.
خانم نيل ميگويد: «اولين آزمايش غيررسمي طعم نوشابهها در فضا، بازاريابي موفقيتآميزي براي هر دو شركت بود».
خانم نيل ميافزايد: «علاقه واقعي اين دو كارخانه نوشابهسازي، فراهم كردن نوشابههاي گازدار، نه براي كيهاننوردان كه براي همگي مردم روي كره زمين بود و حتي با وجود سختگيريهاي ناسا در ارتباط با تبليغات، اكنون هر يك از آنها ادعا ميكند كه اولين كارخانه نوشابهسازي بودهاند كه محصولشان به فضا رفته است».
در سال 2001 ميلادي، بازاريابي فضايي هنگامي جهشي عظيم به جلو داشت كه براساس آن، محصول شركت «پيتزاهات» توسط آژانس فضاپيمايي روسيه به فضا فرستاده شد. اين شركت سازنده پيتزاي آماده با پرداخت بيش از يك ميليون دلار از تبليغات جهاني به نفع خود بهرهبرداري كرد و حقوق خودستايي، به عنوان اولين فرستنده پيتزاي داغ به فضا را به خود اختصاص داد. ديري نپاييد كه شركت «راديو شاك» (Radio Shock)، خردهفروش وسايل الكترونيكي، با ساختن يك فيلم تبليغاتي در داخل ايستگاه فضايي بينالمللي، يك كيهان نورد روسي را در حال باز كردن هديه روز پدر نمايش ميداد.
سازمان فضايي ناسا تا به حال حاضر نشده است در اين كار شركت كند، اما خانم نيل ميگويد: «اين نظر در آينده ميتواند تغيير كند. قوانين ناسا، سر و كار داشتن با امور تجاري را منع ميكند، ناسا در گذشته از تاييد كالاها و تبليغات بازرگاني خودداري كرده و اجازه نداده است كه از پرواز كيهانپيماهايش (Shuttles) براي فروش كالا بهرهبرداري تبليغاتي شود، كسي چه ميداند، شايد اين موضوع در آينده تغيير كرد.»
بازاريابان ميگويند: «اگر ناسا در اين مورد كوتاه بيايد، تبليغات و آگهيهاي بازرگاني ميتواند به بزرگترين تامينكننده بودجه براي پژوهشهاي علمي آن سازمان تبديل شود».
ناسا ميگويد: «در حال حاضر با همكاري دولت بوش، مشغول بررسي و تهيه طرحي جامع براي استراتژي تبليغات آگهيهاي بارزگاني در فضا است».
منبع: http://www.hamshahri.org
(تعداد بازدید: 263 مرتبه)